3. Hoe geef je praktisch uitvoering aan de plicht voor overheden om een register bij te houden van beschikbare informatie (artikel 3.2) en is het haalbaar om hiervoor een overgangstermijn van vijf jaar te hanteren (artikel 10.3)?
3. Hoe geef je praktisch uitvoering aan de plicht voor overheden om een register bij te houden van beschikbare informatie (artikel 3.2) en is het haalbaar om hiervoor een overgangstermijn van vijf jaar te hanteren (artikel 10.3)?
Openbaarmaking is de eerste stap. Maar door alles zomaar openbaar te maken, zonder enige vorm van selectie of bundeling, kunnen burgers al snel verdrinken in de zee van informatie. Het lijkt me daarom belangrijk dat er ook wordt nagedacht over wat nu echt essentiële informatie is, en die in de vorm van goede samenvattingen of kengetallen voor het grote publiek actief openbaar te maken.
Een register kan een achteruitgang betekenen. In de VS en in gidsland Zweden (dit land – niet NL – heeft de oudste openbaarheidswet) valt alleen informatie uit registers onder de regels. Onze Wob kent een informatiestelsel. Ook gele memoplakkertjes in een dossier vallen onder onze Wob, evenals kanttekeningen in de marge van dossiers, handgeschreven tekstjes op landkaarten en foto’s etc. Ik denk dat handhaving van het informatiestelsel beter is dan het inrichten van een -per definitie beperkt- register. Alles wat er niet in staat zou anders minder gemakkelijk toegankelijk zijn. Doe het zo: (= adm. lastenverlichting) 1. plaats een eenmaal op verzoek openbaargemaakt document altijd op een digitale lijst. Dat voorkomtc onnodige herhalingsverzoeken. 2. Voeg aan documenten voortaan altijd relevante zoekwoorden toe om de digitale vindbaarheid ervan te vergroten.
Ik ben het oneens met Annemarie Maas. Als de overheid gaat beslissen wat wel en niet “echt essentiële” informatie is, dan zijn we terug bij af.
Ik ben voorstander van een heel duidelijk onderscheid van het ter beschikking stellen van data en het interpreteren en presenteren van data. Het eerste is wat mij betreft een belangrijke overheidstaak, het tweede niet. En ik ben er van overtuigd dat hoe opener de data wordt gesteld, hoe meer creatieve burgers en ondernemers op zullen staan om met die data aan de slag te gaan voor (ook) het algemeen nut. Op manieren die de overheid nooit had kunnen bedenken.
Oneens met Annemarie Maas. Als de overheid een voorselectie gaat maken van wat wel en niet essentieel is, dan zijn we terug bij af.
Ik zie het publiek openstellen van data wel als een belangrijke overheidstaak, het interpreteren en presenteren van die data niet. Er gaat nu bij overheden veel tijd en geld zitten in dat laatste. Zodra de data echt publiek toegankelijk is, ben ik ervan overtuigd dat er vanzelf creatieve burgers en ondernemers mee aan de slag zullen gaan om die data op de meest nuttige manier samen te vatten. Op manieren die de overheid nooit zou kunnen verzinnen.
Het lijkt me verstandig, dat het proces van besluitvorming goed inzichtelijk te maken en de documenten die daarop betrekking hebben te vermelden. Oók de ambtelijke adviezen aan de Ministerraad en haar notulen,
Persoonlijk vind ik de website van de 1e Kamer der Staten-Generaal een goed voorbeeld voor inzicht in het proces van besluitvorming . Bijvoorbeeld over dit onderwerp: Goedkeuring Verdrag tot instelling van het Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM)
http://www.eerstekamer.nl/wetsvoorstel/33221_goedkeuring_verdrag_tot
Het moet mogelijk zijn – ook voor andere overheidsinstellingen – op deze wijze hun verantwoordings- en informatieplicht vorm en inhoud te geven.
@Annemarie en Emiel: ik ben het eens met Emiel. Het selecteren en presenteren van informatie is iets dat heel goed gedaan kan worden door burgers, bedrijven en belangengroepen. Natuurlijk moeten overheden hun best doen om informatie begrijpelijk te presenteren en voor iedereen toegankelijk te maken, maar alle informatie moet wel online. (Zie ook de opmerking van Jan)
@Rein Een register kan inderdaad nadelig uitpakken als alleen documenten die in dat register staan onder de wob vallen. In het voorstel is het register als ondersteuning bedoeld voor de actieve en passieve openbaarmakingsplicht. Overheden mogen zich er niet achter verschuilen dat een document niet in het register staat en we houden het informatiestelsel in stand!
Je eerste aanbeveling staat al in het voorstel (artikel 3.3 lid 2 onder h).
Je tweede aanbeveling is ook heel nuttig en we hebben getwijfeld in hoeverre we in deze wet hele specifieke verplichtingen moeten opleggen over het beheer van documenten. Uiteindelijk hebben we ervoor gekozen om de regering de bevoegdheid te geven meer regels op te stellen over dit onderwerp. Dan kan ook makkelijker worden omgegaan met nieuwe ontwikkelingen.
@Jan het openbaar maken van de notulen van de ministerraad zou de eenheid van de ministerraad in gevaar brengen. Hoe graag we ook met deze wet een aantal staatsrechtelijke revoluties teweeg zouden brengen, deze gaat een stap te ver! Bovendien zal het al een hele groot stap zijn om de agenda’s, besluiten en besluitenlijsten openbaar te krijgen.
Ik heb me ook altijd verbaasd over de kwaliteit van de website van de Eerste Kamer. Waarom kan de Tweede Kamer dit eigenlijk niet? Overheid.nl levert uiteindelijk wel alle informatie, maar is zeker niet zo overzichtelijk. Het is alleen jammer dat het moeilijk is om bij wetgeving dit af te dwingen.
Er zijn al veel ideeen onder gebruikers en informationjunkies over hoe je met slimme appplicaties je een weg door de geopende overheid kunt banen. Zie bijvoorbeeld het gave animatiefilmpje op http://nulpunt.nu (van kunstenaar Jonas Staal en designbureau Metahaven), een voorstel voor de applicatie Nulpunt waarmee je je op facebook-achtige wijze kunt abonneren op overheidsinformatie. Je kunt dan ook ‘liken’ en commentaar geven en ‘sharen’. Gisteren gepresenteerd in EYE, via het Mediafonds en het Sandberg instituut. Iemand anders opperde daar ook het idee voor een ‘track&trace’ applicatie, waarmee je in de gaten houden waar een overheidsstuk zich in de procedure bevindt.
Ik denk dat we hierbij eens een keer niet het wiel opnieuw moeten uitvinden (OV-chip) maar gewoon goed shoppen.
Volgens een recent artikel van Brenno de Winter (http://www.hpdetijd.nl/2012-06-04/wordt-nederland-dan-eindelijk-transparant/) heeft bijvoorbeeld Noorwegen al een zeer goed werkend model hiervoor.
Terug naar de hoofd vraag: laten we dit eens aan Noorwegen vragen.
ps. vanuit een technisch oogpunt is 5 jaar wellicht lastig ivm de vele documenten die ingevoerd zouden moeten worden (met alle bijkomende zaken als taggen, indexeren, digitaliseren etc).